تصمیمات مهم بانک‌های مرکزی در سایه تنش‌های خاورمیانه (۴ تا ۸ آبان ۱۴۰۵)
بازارهای مالی هفته جدید را با احتیاط آغاز کردند. سرمایه‌گذاران در انتظار تصمیم فدرال رزرو، بانک مرکزی اروپا و بانک مرکزی ژاپن درباره نرخ بهره هستند. در این شرایط، شاخص دلار آمریکا به حدود ۱۰۱.۶ کاهش یافت و بازده اوراق خزانه‌داری این کشور نیز پس از رسیدن به سطوح بالای اخیر، به کاهش خود ادامه داد. انتظار می‌رود هر سه بانک مرکزی در نشست‌های این هفته نرخ بهره را ثابت نگه دارند. با این حال، تداوم فشارهای تورمی و بالا ماندن قیمت انرژی، احتمال افزایش بیشتر نرخ بهره در ماه‌های آینده را همچنان مطرح نگه داشته است. سرمایه‌گذاران همچنین منتظر انتشار آمار رشد اقتصادی و تورم هزینه‌های مصرف شخصی آمریکا و گزارش‌های سودآوری شرکت‌های بزرگ فناوری هستند تا تصویر روشن‌تری از وضعیت اقتصاد این کشور به دست آورند.
در همین حال، ادامه تنش‌ها در خاورمیانه بر بازار انرژی تأثیر گذاشته است. سرمایه‌گذاران احتمال حملات نظامی دوباره علیه ایران و تشدید درگیری‌ها میان عربستان سعودی و حوثی‌ها را بررسی می‌کنند. با وجود بازگشت صادرات نفت منطقه به سطوح نزدیک به پیش از درگیری‌ها، قیمت نفت برنت همچنان در نزدیکی ۱۱۵ دلار به ازای هر بشکه باقی مانده است. بالا ماندن قیمت نفت نگرانی‌ها درباره تورم را افزایش داده و بر قیمت فلزات گران‌بها فشار وارد کرده است. از سوی دیگر، بی‌ثباتی سیاسی و افزایش بدهی‌های دولت فرانسه، تقاضا برای اوراق دولتی امن‌تر در اروپا را بیشتر کرده است. افت گسترده سهام شرکت‌های فناوری در بازارهای جهانی نیز به تقویت ین ژاپن و افزایش تقاضا برای اوراق دولتی این کشور کمک کرده است.
مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر بازارها
- تصمیم بانک‌های مرکزی: انتظار می‌رود فدرال رزرو، بانک مرکزی اروپا و بانک مرکزی ژاپن در نشست‌های این هفته نرخ بهره را بدون تغییر نگه دارند. با این حال، سرمایه‌گذاران منتظر نشانه‌هایی درباره احتمال افزایش بیشتر نرخ بهره در ماه دسامبر هستند.
- تنش‌های خاورمیانه: نگرانی‌ها درباره حملات احتمالی دوباره به ایران و تشدید درگیری‌ها میان عربستان سعودی و حوثی‌ها، همچنان خطر اختلال در عرضه انرژی را بالا نگه داشته است.
- بالا ماندن قیمت نفت: نفت برنت در نزدیکی ۱۱۵ دلار به ازای هر بشکه معامله می‌شود، هرچند صادرات نفت خام خاورمیانه به سطح پیش از درگیری‌ها نزدیک شده است.
- نگرانی‌ها درباره وضعیت مالی فرانسه: بی‌ثباتی سیاسی و افزایش بدهی‌های دولت فرانسه، بازده اوراق این کشور را به بالاترین سطح ۲۴ سال اخیر رسانده است. اختلاف بازده اوراق دولتی فرانسه و آلمان نیز به حدود ۱۷۰ واحد پایه افزایش یافته است.
- نوسان سهام شرکت‌های فناوری: کاهش گسترده قیمت سهام شرکت‌های فناوری و فعال در حوزه هوش مصنوعی، تقاضا برای ارزهای امن و اوراق قرضه دولتی را افزایش داده است.
- چشم‌انداز اقتصاد آمریکا: سرمایه‌گذاران منتظر انتشار آمار رشد اقتصادی سه‌ماهه سوم، تورم هزینه‌های مصرف شخصی و گزارش‌های درآمدی شرکت‌های آمازون، آلفابت و مایکروسافت هستند تا وضعیت اقتصاد آمریکا را بهتر ارزیابی کنند.
بازار اوراق قرضه
- اوراق خزانه‌داری آمریکا: بازده اوراق خزانه‌داری ۱۰ساله آمریکا در ۴ آبان با کاهش ۳ واحد پایه‌ای نسبت به روز معاملاتی قبل، به حدود ۴.۹۷ درصد رسید. بازده این اوراق در یک ماه گذشته حدود ۲۸ واحد پایه کاهش یافته، اما همچنان ۹۹ واحد پایه بالاتر از مدت مشابه سال گذشته است. سرمایه‌گذاران اکنون منتظر تصمیم فدرال رزرو و انتشار آمارهای اقتصادی این هفته هستند تا چشم‌انداز روشن‌تری از روند بازده اوراق به دست آورند.
- اوراق دولتی بریتانیا: بازده اوراق دولتی ۱۰ساله بریتانیا در نزدیکی ۵.۳۳ درصد باقی ماند. سرمایه‌گذاران در آستانه ارائه بودجه دولت، آمارهای اقتصادی متفاوت این کشور را بررسی می‌کنند. در حالی که شاخص مدیران خرید از بهبود فعالیت‌های اقتصادی حکایت دارد، آمار ضعیف خرده‌فروشی و اعتماد مصرف‌کننده نشانه‌هایی از کاهش تقاضا را نشان می‌دهد. در همین حال، تورم بالاتر از انتظار، احتمال دست‌کم سه مرحله افزایش نرخ بهره بانک مرکزی بریتانیا تا آوریل ۲۰۲۷ را تقویت کرده است. نگرانی‌ها درباره بدهی‌های فرانسه و بی‌ثباتی سیاسی این کشور نیز تقاضا برای دارایی‌های بریتانیا را افزایش داده و به ثبات نسبی بازار اوراق دولتی این کشور کمک کرده است.
- اوراق دولتی ژاپن: بازده اوراق دولتی ۱۰ساله ژاپن با کاهش بیش از ۱۰ واحد پایه‌ای به حدود ۲.۷۶ درصد رسید که پایین‌ترین سطح از اوایل اوت است. افت گسترده سهام شرکت‌های فناوری و هوش مصنوعی در بازارهای جهانی، تقاضا برای اوراق دولتی ژاپن را به‌عنوان دارایی امن افزایش داده است. از سوی دیگر، تورم ژاپن در ماه سپتامبر به ۲.۱ درصد رسید و احتمال افزایش بیشتر نرخ بهره را تقویت کرد. با این حال، انتظار می‌رود بانک مرکزی ژاپن در نشست این هفته نرخ بهره را ثابت نگه دارد و افزایش احتمالی آن در ماه دسامبر انجام شود.
- اوراق دولتی آلمان: بازده اوراق دولتی ۱۰ساله آلمان به حدود ۳.۳۴ درصد کاهش یافت و به پایین‌ترین سطح خود از ۳۱ اوت رسید. نگرانی‌ها درباره وضعیت سیاسی و مالی فرانسه، تقاضا برای اوراق دولتی آلمان را افزایش داده است. در همین حال، رشد فعالیت‌های بخش خصوصی منطقه یورو در ماه اکتبر به پایین‌ترین میزان چهار ماه اخیر رسید و اختلاف بازده اوراق فرانسه و آلمان نیز تا حدود ۱۷۰ واحد پایه افزایش یافت. سرمایه‌گذاران اکنون منتظر تصمیم بانک مرکزی اروپا و انتشار آمار تورم هستند تا روند آینده بازار اوراق روشن‌تر شود.
بازار کالاها
طلا: قیمت هر اونس طلا به زیر ۴,۰۰۰ دلار کاهش یافت و در نزدیکی پایین‌ترین سطح بیش از سه ماه اخیر باقی ماند. بالا ماندن قیمت انرژی و افزایش احتمال ادامه سیاست‌های پولی انقباضی، همچنان بر قیمت طلا فشار وارد می‌کند. تنش‌های خاورمیانه نیز نگرانی‌ها درباره تورم را بیشتر کرده است. در این شرایط، سرمایه‌گذاران منتظر تصمیم فدرال رزرو، بانک مرکزی اروپا و بانک مرکزی ژاپن هستند. انتظار می‌رود هر سه بانک در نشست‌های این هفته نرخ بهره را بدون تغییر نگه دارند.
نقره: قیمت هر اونس نقره به کمتر از ۵۴ دلار رسید و در نزدیکی پایین‌ترین سطح ۱۱ ماه اخیر معامله شد. نگرانی‌ها درباره تداوم تورم و احتمال افزایش بیشتر نرخ بهره، همچنان بر قیمت فلزات گران‌بها فشار وارد می‌کند. بالا ماندن قیمت انرژی نیز احتمال ادامه سیاست‌های پولی انقباضی را تقویت کرده است. با این حال، پیش‌بینی می‌شود فدرال رزرو، بانک مرکزی اروپا و بانک مرکزی ژاپن در نشست‌های این هفته تغییری در نرخ بهره ایجاد نکنند.
بازار ارز
- شاخص دلار آمریکا: شاخص دلار آمریکا در ادامه کاهش اخیر خود، در آستانه نشست فدرال رزرو به حدود ۱۰۱.۶ رسید. انتظار می‌رود این بانک در نشست این هفته نرخ بهره را ثابت نگه دارد، اما احتمال افزایش دوباره آن در ماه دسامبر همچنان وجود دارد. سرمایه‌گذاران همچنین منتظر انتشار آمار تورم هزینه‌های مصرف شخصی، رشد اقتصادی سه‌ماهه سوم آمریکا و گزارش‌های درآمدی شرکت‌های بزرگ فناوری هستند تا تأثیر گسترش هوش مصنوعی بر رشد اقتصادی این کشور را بهتر ارزیابی کنند.
- یورو: ارزش یورو در برابر دلار به حدود ۱.۱۲ کاهش یافت و به پایین‌ترین سطح چند ماه اخیر نزدیک شد. آمارهای ضعیف شاخص مدیران خرید نشان داد رشد فعالیت‌های بخش خصوصی منطقه یورو در ماه اکتبر به کمترین میزان چهار ماه گذشته رسیده است. در همین حال، بی‌ثباتی سیاسی فرانسه، افزایش بدهی‌های دولت و رسیدن بازده اوراق این کشور به بالاترین سطح ۲۴ سال اخیر، فشار بر یورو را بیشتر کرده است. سرمایه‌گذاران اکنون منتظر نشست بانک مرکزی اروپا و انتشار آمار تورم هستند.
- پوند بریتانیا: ارزش پوند در برابر دلار نزدیک به ۱.۳۴ و در محدوده بالاترین سطح یک ماه اخیر باقی ماند. سرمایه‌گذاران در آستانه ارائه بودجه دولت بریتانیا و نشست ۱۴ آبان بانک مرکزی این کشور، آمارهای اقتصادی متفاوت را بررسی می‌کنند. شاخص مدیران خرید از بهبود فعالیت‌های اقتصادی حکایت دارد، اما آمار ضعیف خرده‌فروشی و کاهش اعتماد مصرف‌کننده، نشانه‌هایی از ضعف تقاضا را نشان می‌دهد. با این حال، تورم بالا همچنان احتمال دست‌کم سه مرحله افزایش نرخ بهره تا آوریل ۲۰۲۷ را تقویت کرده و از ارزش پوند حمایت می‌کند.
- ین ژاپن: ین ژاپن در محدوده ۱۵۶.۷ به ازای هر دلار معامله شد و ارزش آن نزدیک به بالاترین سطح پنج هفته اخیر باقی ماند. سرمایه‌گذاران منتظر تصمیم بانک مرکزی ژاپن درباره نرخ بهره هستند. تورم این کشور در ماه سپتامبر به ۲.۱ درصد افزایش یافت که بالاترین سطح ۹ ماه اخیر است و احتمال افزایش دوباره نرخ بهره در ماه دسامبر را تقویت می‌کند. از سوی دیگر، کاهش گسترده قیمت سهام شرکت‌های فناوری در بازارهای جهانی، تقاضا برای ین را به‌عنوان دارایی امن افزایش داده است.
مهم‌ترین آمارهای اقتصادی
- تورم ژاپن: نرخ تورم سالانه ژاپن در ماه سپتامبر از ۱.۹ درصد به ۲.۱ درصد افزایش یافت و به بالاترین سطح خود از دسامبر ۲۰۲۵ رسید. رشد قیمت‌ها در بخش حمل‌ونقل، کالاهای خانگی و تفریحات سرعت گرفت، اما تورم مواد غذایی به پایین‌ترین میزان از فوریه ۲۰۲۲ کاهش یافت. تورم هسته نیز به ۲.۱ درصد رسید و برای نخستین بار در ۹ ماه گذشته از هدف ۲ درصدی بانک مرکزی ژاپن فراتر رفت.
- رشد اقتصادی چین در سه‌ماهه سوم: اقتصاد چین در سه‌ماهه سوم سال نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۴.۵ درصد رشد کرد. این رقم از رشد ۴.۳ درصدی سه‌ماهه دوم و پیش‌بینی ۴.۴ درصدی بازار بالاتر بود. سیاست‌های حمایتی دولت و افزایش صادرات قطعات مرتبط با هوش مصنوعی، محصولات پیشرفته و خودروهای برقی از عوامل اصلی این رشد بودند. رشد اقتصادی چین در ۹ ماه نخست سال نیز به ۴.۶ درصد رسید که در محدوده هدف ۴.۵ تا ۵ درصدی دولت قرار دارد.
- نرخ بیکاری بریتانیا: نرخ بیکاری بریتانیا در سه ماه منتهی به اوت، برخلاف انتظار، به ۴.۷ درصد کاهش یافت. این رقم از پیش‌بینی ۴.۹ درصدی پایین‌تر بود و کمترین میزان از ژوئیه ۲۰۲۵ به شمار می‌رود. تعداد بیکاران با کاهش ۴۷ هزار نفری به یک میلیون و ۷۱۲ هزار نفر رسید و شمار شاغلان نیز با افزایش ۱۰۲ هزار نفری به ۳۴ میلیون و ۵۷۷ هزار نفر رسید. در همین دوره، نرخ اشتغال به ۷۵.۳ درصد افزایش یافت و نرخ جمعیت غیرفعال اقتصادی به ۲۰.۹ درصد کاهش پیدا کرد.
- تراز تجاری ژاپن: کسری تجاری ژاپن در ماه سپتامبر به ۵۳۶.۶ میلیارد ین افزایش یافت؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۲۷۷.۷ میلیارد ین بود و پیش‌بینی‌ها کسری ۱۸۱ میلیارد ینی را نشان می‌دادند. واردات ژاپن نسبت به سال گذشته ۱۸.۹ درصد افزایش یافت که رشد ۵۱.۱ درصدی واردات نفت خام از عوامل مهم آن بود. در مقابل، صادرات این کشور با حمایت تقاضا برای نیمه‌رساناهای مرتبط با هوش مصنوعی، ۱۶.۷ درصد رشد کرد.
تقویم مهم‌ترین رویدادهای اقتصادی هفته
- سه‌شنبه، ۵ آبان: انتشار آمار سفارش‌های کالاهای بادوام آمریکا، شاخص اعتماد مصرف‌کننده و آمار فروش خانه‌های نوساز آمریکا.
- چهارشنبه، ۶ آبان: اعلام تصمیم فدرال رزرو درباره نرخ بهره، انتشار بیانیه کمیته بازار آزاد و برگزاری نشست خبری فدرال رزرو.
- پنجشنبه، ۷ آبان: اعلام تصمیم بانک مرکزی اروپا درباره نرخ بهره، انتشار آمار اولیه رشد اقتصادی سه‌ماهه سوم آمریکا، تعداد متقاضیان اولیه بیمه بیکاری و آمار فروش خانه‌های در انتظار تکمیل معامله در آمریکا.
- جمعه، ۸ آبان: اعلام تصمیم بانک مرکزی ژاپن درباره نرخ بهره، انتشار شاخص قیمت هزینه‌های مصرف شخصی و شاخص خالص آن در آمریکا، آمار درآمد و هزینه‌های شخصی آمریکا و آمار اولیه شاخص قیمت مصرف‌کننده منطقه یورو.
بازارها چشم‌انتظار تصمیمات نرخ بهره بانک‌های مرکزی (۱۴۰۵/۰۸/۰۵)
فلزات گران‌بها زیر فشار در آستانه نشست بانک‌های مرکزی (۱۴۰۵/۰۸/۰۴)
