قیمت نفت خام بار دیگر در مسیر صعودی قرار گرفت؛ همزمان، توجه بازارها دوباره به تنشهای ژئوپلیتیکی خاورمیانه معطوف شده است. این تحولات نگرانیهای تورمی را به صحنه اصلی بازار بازگرداند؛ نگرانیهایی که البته هیچگاه بهطور کامل از بین نرفته بودند.با نزدیک شدن بهای نفت به مرز ۱۰۰ دلار و انتشار دادههای قوی از اقتصاد آمریکا، سرمایهگذاران اکنون این پرسش را مطرح میکنند که آیا بازدهی اوراق قرضه هنوز ظرفیت رشد بیشتر دارد یا خیر.در کوتاهمدت، پاسخ میتواند مثبت باشد. فشارهای تورمی، ریسکپذیری بالای بازار و تنشهای ژئوپلیتیکی همگی در یک جهت حرکت میکنند. این عوامل نشان میدهند که بازدهی اوراق قرضه پیش از رسیدن به یک دوره استراحت جدید، میتواند بار دیگر سطوح بالاتری را تجربه کند.
بازگشت فشارهای تورمی در کوتاهمدت
آرایش فعلی بازارها بار دیگر از احتمال افزایش فشارهای تورمی حکایت دارد
قیمت نفت رو به افزایش است، دادههای اقتصادی آمریکا همچنان قوی منتشر میشوند و ریسکپذیری معاملهگران در سطحی باقی مانده که فشار صعودی بر بازدهی اوراق قرضه را حفظ میکند.
نفت؛ نخستین جرقه صعودی
اولین محرک این روند، بازار انرژی است. تنشهای خاورمیانه قیمت نفت را به سطوح بالاتر رسانده و با نزدیک شدن نفت خام به محدوده ۱۰۰ دلار، بازارها ناچار شدهاند پیامدهای تورمی آن را دوباره جدی بگیرند.اهمیت این موضوع از آن جهت است که اثر افزایش قیمت نفت تنها به بازار انرژی محدود نمیماند. رشد بهای نفت بهسرعت میتواند به هزینه حملونقل، بهای تمامشده تولید و در نهایت قیمتهای مصرفکننده منتقل شود. حتی اگر این موج صعودی موقت باشد، باز هم میتواند سرمایهگذاران را نسبت به مهار قطعی تورم دچار تردید کند.
دادههای قوی و فشار بر بازدهی اوراق
دادههای اقتصادی آمریکا نیز آرامش چندانی به بازار اوراق قرضه بازنگرداند. آخرین آمار شاخص مدیریت تأمین قوی منتشر شد و شاخص فرصتهای شغلی نیز، با وجود ماهیت گذشتهنگر خود، نشان داد که بازار کار آمریکا همچنان تابآور باقی مانده است.این ترکیب آماری کاهش سریع بازدهیواسطه اوراق قرضه را دشوار میکند. اگر رشد اقتصادی مستحکم بماند و بازار کار نشانه روشنی از ضعف نشان ندهد، سرمایهگذاران دلیل کمتری برای پیشخور کردن کاهش سریع نرخ بهره خواهند داشت.
سیگنال تورمی از دل بازارهای مالی
رفتار خود بازار نیز بهعنوان یک محرک مهم عمل میکند. داراییهای پرریسک همچنان قدرتمند معامله میشوند و موج خبری مربوط به هوش مصنوعی نیز از اعتماد معاملهگران حمایت کرده است.در شرایط فعلی، این خوشبینی بازار میتواند نوعی سیگنال تورمی تلقی شود؛ زیرا اجازه نمیدهد شرایط مالی بیش از حد منقبض شود. هوش مصنوعی ممکن است در بلندمدت، در صورت ایجاد جهش واقعی در بهرهوری، اثری کاهشدهنده بر تورم داشته باشد؛ اما این فرضیه هنوز محل بحث است.در حال حاضر، بازارهای پرقدرت، نفت گران، دادههای اقتصادی مقاوم و ریسکهای ژئوپلیتیکی همگی نشان میدهند که بازدهی اوراق قرضه همچنان دلیل کافی برای حرکت به سمت سطوح بالاتر دارد.
سناریوی کوتاهمدت برای افزایش بازدهی اوراق
در کوتاهمدت، فشار صعودی همچنان پابرجاست. نفت گرانتر، دادههای اقتصادی قویتر و ریسکهای ژئوپلیتیکی باعث شدهاند افت بازدهی اوراق قرضه دشوارتر شود.نرخهای بازدهی در بخشهای مختلف منحنی در حال افزایش هستند و منطق این حرکت روشن است. زمانی که نگرانیهای تورمی در کنار اقتصاد مقاوم قرار میگیرند، سرمایهگذاران انگیزه کمتری برای ورود سنگین به بازار اوراق قرضه خواهند داشت.اگر شوک تورمی مستقیماً از سمت نفت و تنشهای نظامی شکل بگیرد، واکنش بازار پیچیدهتر خواهد شد. چنین فشاری میتواند همزمان به رشد اقتصادی آسیب بزند؛ از این رو، اوراق بلندمدت احتمالاً با احتیاط بیشتری حرکت خواهند کرد.افزایش بازدهی اوراق معمولاً برای طلا، بیتکوین و سایر داراییهای سفتهبازانه چالشساز است. زمانی که اوراق قرضه درآمد ثابت جذابتری ارائه میدهند، توجیه سرمایهگذاری روی داراییهای بدون جریان نقدی دشوارتر میشود.اگر فشارهای تورمی زنده بمانند و انتظارات برای کاهش نرخ بهره کمرنگتر شوند، بازدهی اوراق ۱۰ ساله آمریکا میتواند بار دیگر به سمت مرز ۵ درصد حرکت کند. البته این حرکت احتمالاً تدریجی خواهد بود و به شکل یک جهش مستقیم رخ نخواهد داد.یکی از دلایل حرکت موجی بازار آن است که بازدهیهای بالاتر، خریداران جدیدی را جذب میکنند. صندوقهای بازنشستگی، مدیران دارایی و سرمایهگذاران درآمد ثابت معمولاً با جذابتر شدن نرخ سود، وارد بازار اوراق میشوند.با این حال، این رفتار به معنای پایان بازار نزولی اوراق قرضه نیست. روند کلان همچنان میتواند به سمت بازدهیهای بالاتر اشاره داشته باشد، اما این مسیر معمولاً در قالب موجهای پیاپی شکل میگیرد؛ ابتدا یک صعود تند، سپس دورهای از استراحت و در ادامه، موج بعدی در صورت بازگشت نگرانیهای تورمی یا مالی.
چرا شرایط اوراق قرضه دولتی بریتانیا متفاوت است؟
بازار اوراق قرضه بریتانیا دینامیک خاص خود را دارد. این بازار با نگرانیهای جدیتری درباره رشد اقتصادی روبهروست، اما در عین حال از شبکه عمیقی از خریداران داخلی برخوردار است که در سطوح جذاب وارد بازار میشوند.در بریتانیا، فشارها تنها از سمت تورم نیست. چشمانداز رشد اقتصادی شکنندهتر به نظر میرسد و همین موضوع دست بانک مرکزی انگلستان را برای تشدید بیشتر سیاستهای انقباضی محدود میکند.با وجود کاهش بخشی از جذابیت بینالمللی بازار بریتانیا، تقاضای داخلی همچنان قدرتمند است. صندوقهای بازنشستگی و خریداران بلندمدت معمولاً زمانی که بازدهیها به سطوح جذاب میرسند، انگیزه بیشتری برای ورود به بازار پیدا میکنند.اوراق قرضه بریتانیا میتوانند دورههایی از فشار شدید و نوسان تند را تجربه کنند، اما در سطوح درآمدی جذاب، خریداران داخلی دوباره از بازار حمایت میکنند.
پیامد تحولات برای داراییهای کلیدی
- دلار آمریکا
دلار آمریکا از این شرایط حمایت میگیرد؛ بهویژه اگر سرمایهگذاران انتظارات خود از کاهش نرخ بهره را تعدیل کنند. با این حال، اگر نگرانیها درباره رکود اقتصادی بیش از حد تشدید شود، مسیر دلار میتواند مبهمتر شود.
- طلا
طلا با افزایش جذابیت بازدهی اوراق قرضه تحت فشار قرار میگیرد. البته ریسکهای ژئوپلیتیکی همچنان میتوانند بخشی از حمایت لازم را برای این فلز گرانبها حفظ کنند.
بیتکوین و داراییهای دیجیتال:
بیتکوین و سایر داراییهای سفتهبازانه نیز معمولاً از افزایش بازدهی اوراق ضربه میخورند؛ زیرا نرخهای بالاتر، جذابیت داراییهای بدون جریان نقدی را کاهش میدهد.
- سهام ایالات متحده:
سهام آمریکا نیز ممکن است با فشار روبهرو شود؛ بهویژه سهام شرکتهای رشدی و فناوری. شرکتهایی با ارزشگذاری بالا معمولاً حساسیت بیشتری نسبت به افزایش نرخهای تنزیل دارند. در مقابل، سهام بانکی در صورت حفظ قدرت اقتصاد میتواند از نرخهای بهره بالاتر سود ببرد.
- بازار نفت
قیمت نفت در صورت تداوم تنشهای خاورمیانه همچنان حمایت خواهد شد. با این حال، اگر قیمتهای بالا به تقاضای مصرفکننده آسیب بزنند، حفظ روند صعودی دشوارتر خواهد شد.
- اوراق قرضه بریتانیا و پوند
اوراق قرضه بریتانیا نیز همزمان با رشد بازدهی با فشار مواجه میشوند، اما ورود خریداران داخلی در سطوح جذاب میتواند از شدت فشار بکاهد. این وضعیت ممکن است نوسانات تند و سپس دورههایی از حمایت را ایجاد کند. پوند انگلیس نیز در صورت تشدید نگرانیها درباره رشد اقتصادی بریتانیا، برای ادامه صعود با چالش روبهرو خواهد شد.
نتیجهگیری؛ گام بعدی بازدهی اوراق چیست؟
در کوتاهمدت، سوگیری بازارها همچنان به سمت بازدهیهای بالاتر است. قیمت نفت، نگرانیهای تورمی، دادههای قوی آمریکا و ریسکهای ژئوپلیتیکی همگی فشار صعودی بر بازار اوراق قرضه را حفظ کردهاند. اگر این عوامل ادامه پیدا کنند، بازدهی اوراق ۱۰ ساله آمریکا میتواند بار دیگر به مرز ۵ درصد نزدیک شود.با این حال، بازدهیها در یک مسیر مستقیم صعود نخواهند کرد. در سطوح مشخص، سرمایهگذاران برای کسب درآمد ثابت وارد بازار اوراق میشوند و همین موضوع میتواند سرعت رشد بازدهی را کاهش دهد.بنابراین، سناریوی محتمل این است: افزایش بازدهی، ورود خریداران، دورهای از استراحت بازار و سپس ظهور یک محرک تازه برای تعیین مسیر بعدی.
